Thiêng liêng hai tiếng “đồng bào”

Sự khẳng định của các dân tộc là một hiện tượng phổ thông, quan yếu và bức thiết trong thế giới hiện đại. Yếu tố dân tộc, sức mạnh dân tộc bao gồm ý thức dân tộc, nghĩa vụ dân tộc, quyền tự quyết dân tộc, mai sau dân tộc. Vấn đề dân tộc nếu được nhận thức đúng đắn, trọng và phát huy một cách thiết thực sẽ là cỗi nguồn động lực cơ bản của loài người và tiến bộ xã hội, nhưng nếu bị xem nhẹ hoặc xử trí sai lầm theo chủ nghĩa dân tộc cực đoan, hẹp hòi, chủ nghĩa dân tộc nước lớn, sẽ là thảm họa nhà nước, thậm chí là thảm họa quốc tế. Sức mạnh dân tộc mang lại mùa xuân rét mướt trên mọi miền sơn hà Từ năm 1945 đến nay, mặc dầu không có cuộc chiến tranh thế giới nào xảy ra, nhưng đã có hơn 60 cuộc chiến tranh vừa và nhỏ, hàng trăm cuộc xung đột sắc tộc bằng những khí giới thường ngày và cả “khí giới tinh khôn” làm hàng chục triệu người thiệt mạng. Hồ hết những cuộc chiến tranh và xung đột đó đều bắt nguồn từ vấn đề dân tộc hoặc có can hệ đến vấn đề dân tộc. Nhiều cuộc chiến tranh hoặc xung đột sắc tộc kéo dài không dứt trong khi liên tiếp xảy ra những xung đột mới với nguy cơ lớn đe dọa sinh mạng hàng trăm triệu dân lành. Ở Châu Phi có tới gần 1.000 dân tộc, bộ tộc khác nhau và thường xảy ra các cuộc xung đột bằng súng đạn trong nội bộ những nhà nước và giữa một số nhà nước. Tại Trung Đông cũng liên tục xảy ra các cuộc chiến huynh đệ tương tàn can dự đến vấn đề sắc tộc. Vấn đề dân tộc vẫn có những diễn biến phức tạp tại nhiều nước thuộc Liên Xô trước đây hoặc ngay tại các nước gần ta như Ấn Độ, Afghanistan, Pakistan, Trung Quốc, Thái Lan… Trong hơn 200 quốc gia trên thế giới hiện, hiếm có nơi nào mà vấn đề dân tộc lại được giải quyết một cách ổn thoả, hài hòa và ngày một vẹn tròn, sinh động như ở Việt Nam. Suốt chiều dài lịch sử hàng ngàn năm, 54 dân tộc anh em trên tổ quốc ta cùng sát cánh bên nhau đoàn kết chống ngoại xâm, sống chung trong cộng đồng đa sắc màu văn hóa, làm nên nét đẹp văn hóa - tầng lớp đặc thù Việt Nam. Thành công đó được tạo dựng do nhiều nguyên tố. Đầu tiên, phải kể đến giá trị văn hóa truyền thống. Thật ráo chúng ta có truyền thống “Con Rồng cháu Tiên” với thiên duyên kỳ ngộ Lạc Long Quân và Âu Cơ sinh ra trăm trứng thành trăm người con, đến mọi vùng miền giang sơn để lập nghiệp, sinh sôi thành cả cộng đồng dân tộc Việt Nam. Truyền thuyết mang tính nhân văn sâu sắc và hư ảo đó lại được mặn mà thêm bằng sự kết trái ngọt. Đó là hai tiếng “đồng bào” với cả thực thể các Vua Hùng dựng nước. Thật ý nghĩa khôn cùng bởi từ đó mà cả nước ta chung một tổ sư, chung một nguồn cội. Câu ca xưa truyền đến bữa nay và cho mãi mãi. “Dù ai đi ngược, về xuôi; Nhớ ngày giỗ Tổ mồng Mười, tháng Ba”. Rồi cứ mỗi mùa Xuân đến, vào ngày giỗ Tổ, hàng chục vạn cháu con từ khắp mọi miền đất nước chảy về dự giỗ Tổ, trở thành ngày hội tâm linh, tôn truyền thống. Cũng trong thời khắc đó, cả chục triệu người con đất Việt hướng về tổ tông, cỗi nguồn. Kiêu hãnh sao, chúng ta có Quốc tổ, Quốc giỗ và có chung hai tiếng “đồng bào”. Càng thêm kiêu hãnh bởi nước non, sơn hà ta lại có Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại. Bôn ba khắp năm châu bốn biển tìm đường cứu nước, Người đã tìm ra chân lý, bắt nhịp bước đi thời đại, sáng lập ra Đảng ta, trở thành lãnh tụ tuấn kiệt chỉ huy toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta chiến thắng hai đế quốc to là Pháp và Mỹ. Đối với dân chúng ta, chủ toạ Hồ Chí Minh là người ruột rà của quờ quạng mọi nhà, mọi người. Từ ông, bà, cha, mẹ đến cháu con, ai ai cũng gọi Bác Hồ, ai cũng có Bác Hồ trong tâm tưởng, trong trái tim mình. Là cha già dân tộc, Bác Hồ quan tâm đến tất các tầng lớp dân chúng, quờ các dân tộc phần nhiều và thiểu số. Bác thường gọi quần chúng tất tật các dân tộc trên đất nước bằng hai tiếng “đồng bào”. Không ai có thể đếm được đã bao nhiêu lần Bác dùng hai tiếng thân thương đó trong khi giao tế hay trong các bài viết của Bác. Ngay từ buổi dựng nước, trước khi đọc Tuyên ngôn Độc lập, Bác hỏi “Đồng bào nghe tôi nói rõ không?”. Những lúc đứng trước những cảnh huống khó khăn, “nước sôi, lửa bỏng”, Bác dùng hai tiếng “đồng bào” để hiệu triệu; khi sơn hà bình yên, Bác gọi “đồng bào” với sự trìu mến, thân thương và quan tâm trông nom. Ngay cả trước lúc đi xa, trong bản chúc thư lịch sử, Bác vẫn khẩn thiết muốn “đồng bào ta ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành”. Theo kim chỉ nam Chủ nghĩa Mác - Lênin và Tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam, đội tiền phong của giai cấp công nhân và đồng thời là đội tiền phong của cả dân tộc Việt Nam, luôn gắn bó máu thịt với quần chúng. #, Với toàn thể “đồng bào”. Chính bởi vậy, cả dân tộc Việt Nam gọi Đảng Cộng sản Việt Nam là Đảng ta, Đảng của chúng ta. Đến lượt mình, trong suốt chặng đường 84 năm lịch sử quang vinh, Đảng ta luôn dặt mục tiêu cao cả nhất của sự nghiệp cách mạng là vì dân chúng. Trong “Cương lĩnh xây dựng tổ quốc trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa từng lớp” (Bổ sung, phát triển năm 2011), Đảng ta rút ra 5 bài học kinh nghiệm lớn, trong đó có bài học thứ hai: “Sự nghiệp cách mạng là của dân chúng, do dân chúng và vì quần chúng”. Đảng khẳng định, ắt hoạt động của Đảng phải khởi hành từ ích lợi và nguyện vọng chính đáng của quần chúng. #. Sức mạnh của Đảng là ở sự gắn bó khăng khít với quần chúng. #. Trong định hướng về chính sách phát triển giang sơn, Cương lĩnh của Đảng xác định: “Thực hiện chính sách đồng đẳng, kết đoàn, trọng và trợ giúp nhau giữa các dân tộc, tạo mọi điều kiện để các dân tộc cùng phát triển, gắn bó mật thiết với sự phát triển chung của cộng đồng dân tộc Việt Nam”. Vậy là, có Bác Hồ, có Đảng ta, hai tiếng “đồng bào” càng thêm thiêng, thêm đặm đà, sâu xa nghĩa tình. Chúng ta đang bước vào thời kỳ mới tiếp tục xúc tiến sự nghiệp đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, đương đại hóa, hội nhập quốc tế. Thách thức và khó khăn không hề nhỏ nhưng chúng ta cũng có những cơ hội và thuận lợi cơ bản. Đó là thế và lực của sơn hà đang ngày được tăng cường, uy tín và vị thế của Việt Nam ngày một nâng cao trên trường quốc tế. Quan yếu hơn là chúng ta có sự nồng ấm giữa ý Đảng với lòng dân. Bác Hồ, Đảng ta, đồng chí, đồng bào - những tiếng rét mướt và thân thương ấy thật thiêng cao cả, là những yếu tố hợp thành sức mạnh tổng hợp đấu đưa giang san ta, dân tộc ta càng ngày càng phát triển vững bền, tiến bước cùng thời đại./. GS. TS Vũ Văn Hiền